Klasik sokak röportajlarının ötesine geçen ve insanları anlık bir "kader değiştirme" hayaline sürükleyen "Ağrı’da doğmasaydınız nerede doğmak isterdiniz?" sorusu, kent sakinlerinden hem sarsıcı hem de düşündürücü yanıtlar çıkardı. Şehrin sert iklimi, çetin ekonomik şartları ve o amansız geçim derdi arasında mikrofon uzatılan Ağrılılar, kimisi için bir kaçış hayalini, kimisi için ise asla kopamayacağı köklerin hikâyesini anlattı.

Coğrafyanı Seçebilseydin Ağrı Olmasaydı, Neresi-1

"Hayat şartları zor, rotamız büyük şehirler ve sahiller"

Sokaktaki vatandaşların önemli bir kısmı için bu soru, doğrudan hayat şartları ve iş imkânlarıyla bağdaştı. Ekonomik kısıtlılıkların yarattığı baskıyı ve çaresizliği dile getiren bir kent sakini, "Hayat şartları çok zor, Allah yardımcımız olsun. İzmir'de doğmak isterdim, orada iş konusunda çalışıyordum" diyerek geçmişteki günlerine duyduğu özlemi paylaştı. Benzer şekilde, kışın ayazından ve geçim derdinden bunalan bir başka vatandaş da rotasını sahillere ve büyük şehirlere çevirerek, "Antalya olurdu, İstanbul olurdu. Burası yaşam boş, çalışma alanı yok, bir şey yok; koşturup geliyoruz" sözleriyle bölgedeki istihdam sorununa ve şehrin o ekonomik soğukluğuna dikkat çekti.

Dünyaya açılan hayaller: Paris, Kanada ve Kürdistan

Coğrafi sınırları aşan yanıtlar ise röportajın en renkli anlarını oluşturdu. Türkiye'nin farklı kentlerinden dünya metropollerine uzanan hayallerde kimi, "Kayseri'de doğmak isterdim, seviyorum orayı. Harika bir şehir, yani resmen şöyle diyebilirim: Paris" benzetmesiyle dikkat çekerken, kimileri kültürel aidiyetini "Kürdistan'da" diyerek ifade etti. Yaşamını yurt dışında sürdüren bir vatandaşın "Kanada'da... Çünkü şu an orada yaşıyorum" yanıtı şaşırtırken, bir başka kent sakini ise yaşam mücadelesini esprili bir dille özetleyip "Görüyorsunuz, yani her şey ortada, kulaklarıma bakabilirsin yani!" diyerek sokaktaki samimiyeti katmerledi.

"Yine Ağrı, yine bu topraklar"

Tüm bu kaçış arzularına, sert iklime, ekonomik çıkmazlara ve işsizlik vurgusuna rağmen röportajın en güçlü dalgası memleket sevgisinden yükseldi. Doğduğu topraklara kök salmış kent sakinleri, başka bir dünyada doğma ihtimalini bile reddederek, "Benim için her yer aile; vatanımdan, memleketimden, her şeyimden memnunum, sıkıntı yok. Yine Ağrı'da doğmak isterdim, ilk memleketimdir, alışmışım" dedi. Bir başka vatandaş ise kestirip atarak "Yine Ağrı'da doğmak isterdim, Ağrı'yı çok sevdiğim için" yanıtıyla aidiyetin zorluklardan üstün geldiğini gösterdi.

Ağrı’nın dondurucu ayazında ve ekonomik cenderesinde mikrofona yansıyan bu sesler, bir yanda hayatın ve geçim derdinin insanı başka coğrafyalara duyduğu özleme ittiğini, diğer yanda ise ne olursa olsun "köklerin" insanı bırakmadığı o inatçı bağı gözler önüne serdi. Kimi uzak şehirlerde umut aradı, kimi ise bu dağların soğuğunda kalmayı seçti; geriye ise hayatın tüm çıplaklığıyla sokağa dökülen hikâyesi kaldı.

Muhabir: BERRİN ÇELİK