Tıklama rekorları kıran ve merak uyandıran bu esrarengiz "saray" söylentisinin arkasındaki tarihsel gerçekler ortaya çıktı. İşte o meşhur yapının, Gürcistan (Ahıska) bağlantısının ve "Valinin oğlu" unvanının arkasındaki asıl hikaye...
Ağrı’nın Doğubayazıt ilçesi, internet dünyasında kulaktan kulağa yayılan gizemli bir saray iddiasıyla gündemin merkezine oturdu. Arama trendlerine üst sıralardan giriş yapan ve "Valinin oğlu Gürcistan'dan gelip saray yaptırdı" başlığıyla yayılan iddialar, her ne kadar modern bir bürokratik skandal ya da lüks yatırım gibi algılansa da işin aslı Anadolu'nun en görkemli tarihsel gerçeklerine dayanıyor. Araştırmacılar ve tarihçiler, sosyal medyadaki bu popüler cümlenin aslında hangi mimari şahesere ve hangi tarihi kişiliklere ait olduğunu netleştirdi.
Doğubayazıt’taki "Saray" Söylentisi Nereden Çıktı?
Doğubayazıt'ın ovaya hakim sarp kayalıkları üzerinde yükselen heybetli bir yapı, son günlerde dijital platformlarda şu iddialarla tartışma konusu oldu:
Bölgeye dışarıdan gelen bir valinin oğlu tarafından gizli ve lüks bir şato inşa edildi.
İnşaatın mimari yapısı ve lojistiği doğrudan Gürcistan sınırından sağlandı.
Yapının ihtişamı, bölgedeki diğer tüm mimari yapıları gölgede bırakacak seviyede.
Kullanıcıların arama motorlarında yoğun şekilde sorguladığı bu "saray" ve "valinin oğlu" şifreleri çözüldüğünde, karşımıza hepimizin yakından tanıdığı bir dünya mirası çıkıyor.
İşte Gerçek: "Valinin Oğlu" Kim ve Babasının Görevi Neydi?
Halk arasında zamanla değişerek modern bir efsane gibi internete düşen bu cümlenin asıl kahramanı, Doğubayazıt'ın sembolü olan İshak Paşa'dan başkası değil. Tarihsel kayıtlara göre iddiaya konu olan unvanların ve coğrafi bağların gerçek karşılığı şudur:
Babasının Görevi Ne Başkaydı?: Doğubayazıt'taki bu muazzam saraya adını veren ve inşaatını tamamlayan İshak Paşa, dönemin en güçlü yerel hanedanlarından olan Çıldır hanedanına mensuptur. İshak Paşa, Çıldır ve Ahıska Valisi (Sancak Beyi) olan Hasan Paşa’nın oğludur. Yani "Valinin oğlu" tabiri, doğrudan Çıldır Valisi Hasan Paşa'nın oğlu olan İshak Paşa'yı işaret etmektedir.
Aslen Nereli ve Gürcistan Bağlantısı Nedir?: İshak Paşa ve ailesi, köken olarak Osmanlı İmparatorluğu'nun Çıldır Eyaleti sınırlarında yer alan, bugün ise Gürcistan topraklarında bulunan Ahıska kökenlidir. Sarayın yapımında çalışan başmimar ve taş ustaları da doğrudan bu bölgeden (bugünkü Gürcistan/Ahıska sınırından) getirilmiştir.
99 Yıllık İhtişam Google Trendlerinde!
Yapımına 1685 yılında Çıldır Atabeklerinden Çolak Abdi Paşa tarafından başlanan ve tam 99 yıl sonra 1784 yılında Çıldır Valisi Hasan Paşa’nın oğlu İshak Paşa tarafından tamamlanan bu yapı, UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesi'nde yer alan İshak Paşa Sarayı'dır.
Döneminde sarayın Topkapı Sarayı'ndan daha görkemli olması ve İran elçilerinin bu ihtişamı İstanbul'da abartarak anlatması yüzünden İshak Paşa'nın gözden düştüğü ve Hasankale'ye sürgün edildiği de bilinmektedir. Günümüzde "Gürcistan sınırından gelen valinin oğlunun yaptırdığı gizemli saray" şeklinde popülerleşen dijital içerikler, aslında bu 240 yıllık tarihi hikayenin Keşfet algoritmasında yeniden canlanmasından ibarettir.