Sağlık Bakanlığı ve AK Parti Grup Başkanlığının hazırlıklarını sürdürdüğü sağlık düzenlemesi kapsamında, sigara ve diğer tütün ürünlerinin satışına yönelik yeni önlemler üzerinde çalışılıyor. Düzenlemeyle 18 yaşından küçüklere sigara satışının önlenmesi ve satış noktalarında yaş kontrolünün daha etkin hale getirilmesi hedefleniyor.
Türkiye gazetesinin haberine göre, Japonya ve Güney Kore'deki uygulamalara benzer şekilde, tütün ürünlerinin satışında elektronik doğrulama sistemlerinin veya cihazlarının kullanılması planlanıyor.
Kanun teklifi taslağında, 2017 yılında gerçekleştirilen Küresel Gençlik Tütün Araştırması'nın sonuçlarına da yer verildi. Araştırmaya göre, 13-15 yaş grubunda sigara kullanan öğrencilerin yüzde 73,3'ü, 18 yaşını doldurmadığı halde market ve bakkal gibi satış noktalarından sigara satın alabildi.
Sigara satışında QR kodla yaş kontrolü yapılacak
Üzerinde çalışılan modele göre, ilgili kamu otoritesi tarafından oluşturulacak QR kod aracılığıyla elektronik yaş doğrulaması gerçekleştirilecek.
Alıcının telefonuyla okutulacak QR kod, sistem üzerinden kişinin T.C. kimlik numarasıyla eşleştirilecek. Böylece sigara satın almak isteyen kişinin 18 yaşını doldurup doldurmadığı elektronik ortamda kontrol edilecek.
Sistem, satıcıya alıcının adı, tam yaşı veya diğer kişisel bilgilerini göstermeyecek. Satıcı yalnızca kişinin yaş şartını karşılayıp karşılamadığını görebilecek.
Market, bakkal ve büfelerde uygulanacak
Elektronik kimlik doğrulama sisteminin Ağrı'daki market, bakkal ve büfeler dahil olmak üzere Türkiye genelindeki fiziksel tütün ürünü satış noktalarında kullanılması planlanıyor.
Taslakta internet üzerinden gerçekleştirilen satışlarda da yaş doğrulama sisteminin kullanılması seçeneği değerlendiriliyor.
Ancak Türkiye'de tütün ürünlerinin internet üzerinden satışı mevcut mevzuat kapsamında yasak olduğundan, bu konunun nasıl düzenleneceği henüz netleşmedi.
Günlük sigara alım miktarı da denetlenebilecek
Yeni düzenleme kapsamında tütün ürünü satın alan kişilerin yaşlarının yanı sıra günlük satın alabilecekleri tütün ürünü miktarının da elektronik sistem üzerinden denetlenmesi öngörülüyor.
Sistemin geliştirilerek bir yıl içerisinde uygulamaya alınması hedefleniyor. Teknik altyapı ve uygulama esasları Sağlık Bakanlığı tarafından belirlenecek. Bakanlık, hazırlık sürecinde Tarım ve Orman Bakanlığının da görüşünü alacak.
Henüz taslak aşamasında bulunan düzenlemenin uygulanabilmesi için kanun teklifinin yasalaşması gerekiyor.
Dolayısıyla Ağrı'daki satış noktalarında da uygulanması planlanan QR kodlu yaş doğrulama sistemi henüz yürürlüğe girmiş değil.
